Hiển thị các bài đăng có nhãn suy ngẫm. Hiển thị tất cả bài đăng
Hiển thị các bài đăng có nhãn suy ngẫm. Hiển thị tất cả bài đăng

Thứ Tư, 13 tháng 9, 2023

Khối lượng tới hạn của lỗ đen

 Tôi nghĩ về một khối lượng tối đa mà lỗ đen có thể chứa đựng, trên mức đó, lỗ đen sẽ "bang" và diễn hoá vũ trụ.

Các sao lớn sẽ chết và dần hoá thành lỗ đen, các lỗ đen bị hấp dẫn lại gần nhau và hợp nhất thành lỗ đen lớn hơn. Nếu các lỗ đen không bức xạ hơn hấp thu, quá trình này có thể mất thời gian dài đằng đẵng nhưng sẽ xảy ra.

Khối lượng tới hạn này có lẽ phụ thuộc vào đặc tính của màng vũ trụ chứa lỗ đen. Nếu toàn bộ vũ trụ quan sát được và không quan sát được liên đới là do một big bang sinh ra. Vũ trụ hữu hạn không biên, khối cầu 4D+ này là chứa toàn bộ vũ trụ, thì nó cũng chính là mức tới hạn của lỗ đen.

Nếu vũ trụ vô biên vô hạn, ngoài vũ trụ khả kiến còn có vô hạn không gian. thì mỗi big bang chiếm một khu vực trên bản đồ vũ trụ thực sự. Và big bang big crunch hoạt động đều đặn như các bọt biển sinh diệt, đóng góp vai trò biến đổi entropi của vũ trụ.


(hình mượn từ một bài về lỗ đen )

Đặt ra một giả định về khối lượng tới hạn này, giúp chúng ta có thể tạo ra mô hình lý thuyết mới.

Thứ Năm, 4 tháng 5, 2023

thân thể dữ tâm linh

 Đau như cắt ruột, ruột gan rối bời... những từ ngữ chỉ sự đau khổ về tinh thần chính là thể chất. Bởi thân thể và tinh thần là chẳng thể chia cắt được.

Ngày vợ tôi phải đi học xa, cảm giác một phần thân thuộc của mình sắp phải rời xa thân thể. Tôi nghĩ mình sẽ bình tâm đón nhận sự chia ly, nhưng khi em ôm mèo lại không cầm được nước mắt.

Lúc ở sân bay, tim gan tôi chộn rộn, lòng chẳng nghĩ được gì nhiều. Cố gắng bình tĩnh để tạm biệt em nhưng mà nỗi buồn trên mặt chẳng thể che giấu được.

Ngôi nhà của chúng tôi nay nhìn trống trải hẳn, trong không khí dường như thiếu thiếu một cái gì đó làm tôi nghẹn ngào khó thở.

Thôi tôi ơi ngủ đi, mai học giỏi,

Ngày gặp lại chắc sẽ không xa nữa 

Thứ Hai, 16 tháng 1, 2023

bình tĩnh

   Một lần tôi nhìn thấy một tấm hình, một chú nai con đứng giữa bầy sư tử, chú đứng yên mặc cho lũ sư tử xông tới và cắn xé. Người ta hỏi tại sao chú nai không chạy trốn, hay vùng vẫy?

  Bản năng động vật khi gặp thú săn mồi là chạy trốn, lúc chúng (ta) sợ hãi hay giận dữ, adrenaline tiết ra. Ta thở gấp hơn, năng lượng được giải phóng trong cơ bắp và sinh vật mạnh hơn, nhanh hơn một chốc để có thể chiến đấu với hiểm nguy.

  Thế nhưng không phải tất cả, andrenaline đạt một mức độ nào đó sẽ làm tê liệt hệ thần kinh, bộ não bị sốc và không thể đưa ra quyết định nào. Và sinh vật trơ mắt nhìn nguy hiểm gặm nhấm nó.

  Tôi cũng như con nai đó, khi sợ hãi hoặc giận dữ, tôi chỉ có thể yên lặng không nhúc nhích, ngay cả cơ miệng cũng như tê liệt chẳng thể phát ra một âm thanh. Thật kỳ diệu là các bạn tôi gọi tôi là "bình tĩnh" hay "kiểm soát cảm xúc tốt" vì họ ít khi thấy tôi thể hiện sự giận giữ hay sợ hãi. Và tôi cũng tưởng thế.

  Và đến khi tôi thấy con nai đó, nỗi kinh hoàng trong mắt nó và cơ thể căng cứng khiến tôi nhìn thấy chính mình. Tôi nhận ra tôi, hay những người đàn ông và phụ nữ khác. Những người bình tĩnh, những kẻ hung hăng, nội tâm hay hoạt ngôn, lạc quan hay bi quan. Chúng ta đều bị điều khiển bởi những chất hoá học chảy trong máu, những thứ được lập trình sẵn trong gen và được kế thừa từ tiên tổ. 

   Ý thức, lý trí ta chỉ là một con thuyền nhỏ giữa dòng cảm xúc sinh ra từ cơ thể sinh học, và thường phải quy phục trước nó, bị xô đẩy, lắc lư. Và đôi khi dòng nước yên tĩnh, ta lại ảo tưởng ta là người chủ đích thực của tâm trí.