Hi no tori

*** note để nhớ...

Dawn - Bình minh của chim lửa - sinh vật thần kỳ mà kẻ uống máu của nó có thể đạt được đời sống bất tử. Tuy nhiên xuyên suốt câu chuyện, trừ nữ hoàng Himiko đang níu kéo thanh xuân, những nhân vật khác chả quan tâm lắm về việc được đời sống bất tử. Chàng Uraj muốn dùng nó như vị thuốc để cứu vợ yêu, tay thiện xạ chỉ xem săn bắt như một nhiệm vụ bình thường phải hoàn thành. Và vị thần võ thiên hoàng thậm chí khinh thường ý tưởng về sự bất tử: 40 hay 50 năm cuộc đời là đủ để thoả sức tung hoành với những hoài bão của ông ta. Trong tất cả những nhân vật đó, ta có thể thấy được một triết lý tuyệt diệu trong văn hoá của Nhật Bản: tình yêu với vẻ đẹp ngắn ngủi, vô thường của sự sống.

Future - Khi đọc Vol 2 của phoenix, tôi đã thực sự thích thú vì vũ trụ quan của Tezuka khá giống những gì tôi vẫn hay mơ: vũ trụ vô hạn khi ta đi sâu vào vĩ mô hay vi mô, nó lặp lại và trên hết, tất cả là một, cơ thể sống vĩ đại xuyên suốt thời không. So với nó thì văn mình loài người, sự sống trên trái đất hay cả vầng mặt trời kia cũng chỉ là bụi bụi mà thôi...

Yamato - Nó là câu chuyện của thời gian, dòng sông chảy qua và cọ rửa dần những dấu vết của lịch sử, dù cho đó là vị vua quyền khuynh thiên hạ, sau ngàn năm cũng chỉ còn lại một đống đá xanh. Những xung đột khủng khiếp trong quá khứ, truyền qua vài chục đời chỉ còn lại vài ba dòng ghi chép. Đời người phù du đến thế, sao không làm hết sức mình vì điều mình tin là đúng đắn?

Space - Lòng người khó đoán, vì sao Nana vẫn yêu và nguyện sống cảnh tù đày để chăm sóc Makimura sau khi biết hắn là kẻ sát nhân? Tôi cũng không rõ ẩn ý của Tezuka trong hình tượng một nhà tù vĩnh cữu trong vũ trụ, nó là trò chơi của chúa trời Phoenix? Nó là phòng thí nghiệm hay là vườn hoa, sao bỗng nhiên thực thể vĩ đại này bỗng quan tâm tới tội ác của vài con người khi trước đây nó vẫn thờ ơ?

Karma - Trong vol 5, ta thấy phật giáo nhật bản: trong triết lý của nó cũng như vị thế trong văn hoá cổ đại. Nghiệp báo, luân hồi, tham-sân-si, chấp nhất và giải thoát khi nhìn thấy được tánh không của vạn vật.

Resurrection - bằng việc tạo ra robot Robita cho Future, Tezuka đặt những câu hỏi về bản chất của con người, nó có thể tha hoá cũng như cao quý cỡ nào. Chúng ta đang cố gắng tạo ra trí tuệ nhân tạo, kỳ vọng nó sẽ có tâm trí cũng như cảm xúc của một con người, nhưng rồi ta sẽ đối xử với chúng như thế nào?

Nostalgia - hoài niệm và thương nhớ quê hương, vũ trụ khốc liệt và sự sống ngoan cường. Ta gặp lại Makimura trẻ tuổi với trái tim vẫn còn nóng hổi và tâm hồn chưa bị thời gian vặn vẹo, ta gặp nữ hoàng Romy người đã sinh ra một giống loài mới và chinh phục hành tinh lạ, nền văn minh ngắn ngủi của Eden 17, nơi những cư dân của nó sa đọa từ văn minh đến mục ruỗng chỉ trong vài ngày. Và hết thảy dấu vết đều xóa sạch trên hành tinh nhỏ? Những hạt giống mới gieo sẽ lớn lên và tái tạo, nhưng chúng có biết về bài học cũ của tiền nhân, và nếu biết thì có lặp lại sai lầm cũ chăng?

Civil war - dân số tăng dường như là nỗi lo lắng của những con người nhìn xa trông rộng trong thập niên 60-70, bây giờ thì ở các nước phát triển người ta đối mặt với vấn đề dân số giảm. Nhảm vậy thôi nhưng Vol này không phải về dân số, nó là câu chuyện về chim lửa nhưng không có con chim thần trong đó, nó là câu chuyện về sự sụp đổ của chính quyền Samurai đầu tiên, thời mà Bushido mới bắt đầu hình thành và chưa hoàn thiện. Trong sự vô nghĩa của chiến tranh - ta thấy ý nghĩa của cuộc sống.

Stranger Beings - nhà tù vòng thời gian: nàng giết một ni cô, và vì tội lỗi đó mà bị ném trở lại quá khứ và sống trong nhà tù thời gian, đến ngày phán xét cuối cùng, nàng chịu chết trong tay chính mình để chuộc tội, (và tuổi trẻ nàng phạm tội :| ) Con chim hãm vl :v

Life - câu chuyện về đạo đức khoa học khi cloning human.

Sun - câu chuyện về xung đột tôn giáo, giữa tôn giáo mới và cũ, giữa tôn giáo bản địa và ngoại lai. Chiến tranh ở thế giới tâm linh và cuộc chiến thế tục song song với nó, cả hai đều có thể chậm rãi hoặc tàn khốc đến không ngờ.

Early Works - Từ ai cập cổ tới hy lạp và la mã cổ đại, con chim lửa đã để lại dấu răng...

Review Phẩm cách quốc gia của Fujiwara Masahiko

Phẩm cách của quốc gia không phải ở quyền lực quân sự chính trị hay kinh tế, mà là trong văn hoá, đạo đức và khoa học nghệ thuật. Được giáo dục theo tinh thần võ sĩ đạo, Fujiwara bày tỏ lòng yêu mến và ngưỡng vọng sâu sắc với các giá trị vô hình trong văn hoá Nhật Bản. Ông đau đớn khi những giá trị tuyệt vời cổ xưa đó bị xói mòi bởi kinh tế thị trường, và kêu gọi phục hồi những giá trị đó: cảm xúc nghệ thuật tinh tế, hoà mình với thiên nhiên, và tinh thần võ sĩ đạo.

Trong sách, Fujiwara phân tích giới hạn của tư duy logic âu mỹ, bản chất bất toàn của nó và do đó, một nền văn minh khoẻ mạnh cần có cả tư duy logic lẫn những giá trị phổ quát siêu hình. Với Âu Mỹ, đó là Ki tô giáo, với Nhật Bản đó nên là tinh thần võ sĩ đạo. Mỗi đất nước cần có bản sắc của riêng mình hơn là hoà mình vào xu thế toàn cầu hoá.

Sách có vài đoạn khá định kiến về văn hoá phương tây và cuồng nhật, nhưng nó là một tác phẩm văn hoá sâu sắc đáng đọc, cho những ai muốn hiểu biết thêm về văn hoá nhật bản, cũng như cho những ai muốn đi tìm phẩm cách cho quốc gia mình.

Review Hành Trình từ phương đông

Review Hành Trình từ phương đông, Nguyên Phong phóng tác từ Live and Teaching of Master of the East của Baird Thomas Spalding.

Từ một tác phẩm của Spalding, Nguyên Phong đã hư cấu ra một thế giới Ấn Độ huyền bí, với vô số tu sĩ trong con đường cầu đạo, họ thực hành những phương pháp khác nhau mong đạt tới sự siêu thoát thân thể và tâm hồn. Tuy nhiên với một văn phong chưa được hấp dẫn, tác giả tả lại các nhà khoa học phương tây hỏi và nghe lời thuyết giáo tràng giang đại hải của các "chân sư", sau đó thì chợt bừng tỉnh thì ra khoa học là sai bét còn chân sư mới là chánh đạo. Các bậc chân sư có lẽ vì chiếu cố định kiến lâu năm của các nhà khoa học, vị nào cũng am hiểu về khoa học phương tây: sinh vật học, lịch sử, vật lý sóng hạt, ether... và dùng nó để diễn giải con đường mình đang theo đuổi. Họ cũng ưa thích trích dẫn kinh thánh và luôn làm các nhà khoa học há hốc mồm vì ngạc nhiên.

Với kiến thức rộng rãi của Nguyên Phong, trong truyện ta bắt gặp những trò ma quỷ, những phép nguỵ biện khéo léo, cũng như những tri thức và kinh nghiệm tâm linh sâu sắc. Nó là nguồn cảm hứng cho nhiều người việt bước vào con đường tu hành, nhưng nếu mà không cảm được gì từ nó thì cũng chẳng phải vấn đề gì to tát.

Review sách: Trò chơi của nhà tiên tri, tác giả Bruce Bueno de Mesquita

Thương trường chính trường hay chiến trường, tất cả đều là một trò chơi trong đó mỗi bên có động cơ lẫn sức ảnh hưởng khác nhau. Nếu nắm bắt được sức ảnh hưởng, mong muốn và mục tiêu của mỗi bên liên quan, thì theo Mesquita ta có thể dự đoán được chính xác tới 90% tương lai sẽ diễn biến như thế nào thông qua mô hình dự báo. Mô hình này có thể hiện thực thành chương trình máy tính để tăng tốc tính toán.

Thế giới quan theo lý thuyết trò chơi khá là thú vị và hấp dẫn. Nó bóc tách đạo đức, tình cảm và nhìn trực tiếp vào các động cơ vị lợi đằng sau xu hướng ra quyết định của mỗi con người hay tổ chức. Nó đưa ra những giải thích mới mẻ cho những sự kiện trong quá khứ lẫn tương lai.

Mình muốn thực hành thử xem nó như thế nào, ai tham gia không?

https://tiki.vn/tro-choi-cua-nha-tien-tri-p423251.html

Giới thiệu sách: Suicide of the West

Cách mạng nông nghiệp đã khiến Homo Sapiens từ một loài khỉ ăn tạp, săn bắt hái lượm qua ngày trở thành một kẻ thống trị tàn bạo của địa cầu. Từ đó qua nhiều thiên niên kỷ, do không còn thiên địch nên việc của chúng là chia ra làm nhiều nhóm to hoặc nhỏ để chém giết lẫn nhau dưới sự thống trị của những chính thể độc tài. Đến tận 300 năm trước, hàng loạt hệ thống nhà nước chuyên chế mới bắt đầu sụp đổ khi con người tái phát minh một kết cấu tổ chức hiệu quả và nhân văn hơn: nền dân chủ. Nó mang lại tiến bộ về khoa học kỹ thuật, kinh tế, và hoà bình cho nhân loại trong nhiều năm.

Tuy nhiên, entropi tăng là quy luật của vũ trụ, Jonah Goldberg nhìn thấy nền dân trị Mỹ đang suy đồi do bị tấn công bởi chủ nghĩa dân tộc, chủ nghĩa quốc gia, chính trị bản sắc và cả chủ nghĩa bộ lạc... từ bên trong. Đứng trước nguy cơ sống còn này, Golberg kêu gọi tìm lại những giá trị cốt lõi của nước Mỹ, và chiến đấu chống lại xu thế tự diễn biến, tự chuyển hoá trong xã hội

https://www.amazon.com/Suicide-West-Tribalism-Nationalism-Destroying/dp/1101904933

Giới thiệu sách: The book of why.

Trong quy trình nghiên cứu khoa học, đầu tiên nhà khoa học quan sát tỉ mỉ hiện tượng và đặt một câu hỏi `tại sao`, sau đó tìm một lý thuyết có thể trả lời cho câu hỏi đó. Bước kế tiếp lý thuyết đó phải được chứng thực thông qua thực nghiệm, thu thập dữ liệu mới và đưa ra kết luận về tính đúng đắn của nó. Lý thuyết sai sẽ trở thành kinh nghiệm, lý thuyết đúng sẽ là chỉ dẫn cho các giải pháp, ứng dụng và trở thành một phần của kho tri thức loài người. Trong nhiều năm, quy trình nghiêm cẩn này đã dẫn dắt khoa học kỹ thuật cũng như kinh tế sản xuất.

Trong hai thập kỷ gần đây, big data và các chuyên viên phân tích dữ liệu đã dần thay thế nhà nghiên cứu trong việc đưa ra các lời khuyên trong việc ra quyết định: Bỏ qua việc đặt câu hỏi cũng như tìm kiếm lý thuyết giải thích, họ phân tích những khối dữ liệu khổng lồ, tìm ra những mối liên hệ tiềm tàng và phản ứng cực nhanh với hiệu suất cao. Cách tiếp cận này rõ ràng hiệu quả hơn về mặt kinh tế, nhưng không đóng góp nhiều cho tri thức của nhân loại. Nhưng mà tại sao lại phải quan tâm tới việc tìm kiếm nguyên nhân khi mà ta có thể tìm luôn đáp án? Nếu khách hàng của bạn mua nhiều hơn khi biển hiệu màu xanh thay vì màu đỏ, đổi chúng sang màu xanh để tăng doanh thu bán hàng. Nếu cử tri của bạn thích hình ảnh người đàn ông của gia đình hơn là con sói cô độc, hãy cập nhật hình ảnh tranh cử. Nếu dữ liệu cho thấy người uống vang đều đặn ít bị huyết áp cao hơn phần còn lại của dân số, hãy đề nghị bán rượu cho những người muốn cải thiện sức khỏe. Việc nghiên cứu tìm hiểu nguyên nhân đằng sau mối liên hệ đó hãy để sau. Và thực tế là các nhà tư bản thích chi tiền cho các chuyên viên phân tích dữ liệu hơn là cho nghiên cứu khoa học.

Với Judea Pearl và Dana Mackenzie, đó là sa đọa của khoa học :popo_confident:. Không phản đối lợi ích thiết thực của phân tích dữ liệu. Hai ông kêu gọi thống thiết việc nhìn lại và tập trung vào thứ gì đó khác hơn hơn là lợi nhuận trước mắt. Phân tích thông tin, tìm ra xác xuất và mối liên hệ chỉ là bước đầu tiên trong thang hiểu biết, ta nên đi vào tìm hiểu sâu hơn, nghiên cứu và tương tác để có dữ liệu mới, tìm các lý thuyết giải thích và chứng minh thông qua những thực nghiệm khắt khe. Bản thân quy trình này cũng có thể được tăng tốc nhờ khoa học máy tính để đạt tốc độ và hiệu suất cao hơn. Những trăn trở của hai ông và đề nghị phương pháp giải quyết đều có trong `The Book Of Why`

Refs: https://www.amazon.com/dp/046509760X/

Sách sẽ đọc: Brave New World của Aldous Huxley

Hạnh phúc không thể đến từ bên ngoài. Tiền tài, quyền lực, danh vọng có thể mang đến món ăn ngon, tà áo đẹp, ngôi nhà to, những chuyến du lịch bất tận... nhưng mà nó không thể mang lại sự bình yên trong tâm hồn. Hạnh phúc thật sự phải đến từ những giá trị nội tại bên trong con người. Đó là  endorphin, dopamine, serotonin, oxytocin, vân vân - những chất hoá học quy định cảm xúc của từng cá nhân.

Sinh học hạnh phúc cho rằng mỗi con người ta sinh ra với một nồng độ các hợp chất hạnh phúc được quy định sẵn trong gen, bạn sẽ thấy một số người luôn vui tươi, số khác thì hay than vãn. Đó là do bộ gien đã xác định sẵn một mức hạnh phúc trung bình trong cuộc sống của họ. Môi trường, giáo dục hay cố gắng cá nhân có thể làm thay đổi chút ít nhưng vẫn chỉ dao động quanh con số thiên bẩm đó, và người ta không thể đạt được mức hạnh phúc cao hơn cho toàn nhân loại. Trừ phi dùng ... thuốc.

Dựa trên ý tưởng này, Huxley tưởng tượng một thế giới nơi có một loại thuốc mà khi uống vào ta có thể đạt được mức độ cao nhất của hạnh phúc: soma. Dù bạn là gã vô gia cư dưới gầm cầu hay nhà lãnh đạo bận rộn, với một viên soma bạn sẽ hoàn toàn hạnh phúc và thoả mãn với những gì mình đang có. Thế giới đó không có chiến tranh hay xung đột, một thiên đường hoàn hảo dù hơi kỳ quặc - thiên đường chơi thuốc.

( sách này được trích dẫn trong cuốn Sapien - lược sử loài người )
thật may mắn là bản dịch tiếng việt đã có :3

https://www.luatkhoa.org/2018/01/brave-new-world-tieu-thuyet-phan-dia-dang-tien-tri-tuong-lai/
https://news.zing.vn/10-cuon-sach-tung-bi-cam-phat-hanh-hay-nhat-moi-thoi-dai-post569702.html
https://scifivietnam.wordpress.com/2017/12/04/review-brave-new-world-aldous-huxley-viet-boi-long-nguyen/