Những tù nhân của địa lý - Tim Marshall

 Một cuốn sách tuyệt vời để hiểu về cách mà chúng ta - những kẻ tự mãn rằng con người đã chinh phục tự nhiên - vẫn còn bị phụ thuộc, bị định hướng kể cả vật lý lẫn tâm linh vào những nguồn lực tự nhiên.

Bookreview: David & Goliath của Malcolm Gladwell

Bằng một ví dụ cổ xưa về câu chuyện của David và Goliath, Gladwell phân tích tại sao những ưu thế mà ta thường nhìn thấy đôi khi lại có thể trở thành nhược điểm, hạn chế các lựa chọn/ khả năng thậm chí sức tưởng tượng của kẻ mạnh. Trong khi những điều mà ta cho là nhược điểm của kẻ yếu, trong đa số trường hợp sẽ gây ra bất lợi, nhưng trong một số trường hợp có thể chuyển thành lợi thế không tưởng.

Bằng các minh chứng từ lịch sử, chiến tranh như Lawrence của Arap, các trường hợp lấy yếu thắng mạnh trong chiến tranh khi binh lực chênh lệch tới 10 lần. Các ví dụ trong thể thao: việc một tay ngang trong ngành bóng rổ đã đưa một đội bóng yếu kém vào chung kết Mỹ bằng chiến thuật mà các nhà bóng rổ truyền thống vẫn còn dị nghị. Từ giáo dục tới tội phạm, cách mà những định kiến sai lầm về ưu thế trong tư tưởng đã làm lãng phí nhiều nguồn lực của xã hội. 

Đường cong hình chuông về ưu thế cho thấy càng nhiều chỉ càng tốt tới một điểm nào đó, vượt qua điểm đó, càng nhiều sẽ càng tệ.

thấy idea khá hấp dẫn, nhưng ko hay bằng mấy cuốn trước của Gladwell tao đã đọc

và nhận ra là đạo lý thường đơn giản, thậm chí có thể trích dẫn trong một câu quote, nhưng muốn diễn dịch ra một cuốn sách vài trăm trang cũng được

chân truyền một câu, giả truyền vạn cuốn

Book review : Thời trung cổ

 

Add caption

Nằm trong series lịch sử kinh dị của Terry Deary, tập thời trung cổ là lịch sử nước anh trong giai đoạn đêm dài trung cổ của Châu Âu, lúc quý tộc là lũ mọi rợ đâm chém nhau, lúc các tu sĩ cũng du côn không kém, thánh tích là gỗ vụn, xương xẩu và móng tay...

Những mặt kinh dị khác của xã hội Anh thời đó cũng được phản ánh trong sách: việc ăn mặc ị chịch, những tay lang băm với những bài thuốc rùng rợn, tình hình vệ sinh làm chùn bước các du khách.... cho tới khi dịch hạch tới và làm cho xã hội trở nên sạch sẽ hơn

Sách: Tiền chùa

Trong cuốn Thương Trường Kỳ Truyện có một bài về cách mà ngài J.P.Morgan đã giải cứu các doanh nghiệp Mỹ và nắm lấy 57% các doanh nghiệp (57% doanh nghiệp Mỹ hiện tại tương đương khoảng 14 ngàn tỉ đô). Ngài và những đồng sự trở thành giai cấp thống trị của một đế chế tài chính khổng lồ, nắm lấy những ngành xương sống của nước Mỹ. Sự độc quyền về tài chính khiến cho hệ thống này nắm giữ nguồn tiền, từ đó nắm giữ vị trí lãnh đạo trong những ngành chủ chốt thông qua thị trường chứng khoán. Liên minh này chèn ép thâu tóm các doanh nghiệp không thuộc nó, đồng thời mất đi cạnh tranh, nó cũng thất bại trong việc cung cấp sản phẩm tốt hơn cho người dân.

Cuốn Tiền Chùa là lời kết tội của luật sư Louis Brandeis với các tập đoàn ngân hàng lớn của Mỹ đầu thế kỷ XX. Ông phản đối việc kinh tế bị thao túng trong tay các tư bản ngân hàng. Trong sách ông phân tích cách mà các tập đoàn tài chính đã lũng đoạn tiền bạc, điều khiển luật chơi để chiếm phần quyền lợi lớn về phía mình. Ông cũng đưa ra các giải pháp về luật, chính sách và thậm chí các mô hình tài chính có thể tước đi một phần quyền lực của các ngân hàng. Nhờ đó đem lại sự cạnh tranh lành mạnh và điều tốt đẹp hơn cho phần đông dân Mỹ.

Cha viết tên con trên mặt trăng

Năm 2017, Eugene "Gene" Andrew Cernan , người đàn ông cuối cùng lên mặt trăng, đã qua đời.

45 năm trước, sau khi hoàn thành nhiệm vụ và chuẩn bị rời nguyệt cầu, Cernan quỳ một chân xuống, thực hiện lời hứa của mình với cô con gái nhỏ 9 tuổi Tracy: dùng ngón tay viết tên cô bé xuống mặt trăng.

Bởi vì ở đó không có không khí hay gió bụi, dòng chữ mang tên Tracy sẽ tồn tại, có thể tới hàng ngàn, triệu năm sau.

Trong ngày tang lễ của Cernan, cô bé Tracy nay đã ngoài 50 tuổi, đọc lại những lời của cha cô:

"Con yêu, một ngày nào đó cha sẽ không thể ở bên con được nữa. Khi nhớ cha con hãy nhìn lên ánh trăng, ở đó có dấu vết mà cha đã để lại cho riêng con."

Bóng tôi trườn phía trước
Dấu chân lác đác sau
Trên hoang sơ nguyệt cầu
Lần đầu và lần cuối

Dù thân  mang trọng trách
Không quên nhiệm vụ nhà
Làm vui lòng con gái
Tuổi nhỏ phải xa cha

https://www.youtube.com/watch?v=KcpPD2fl6ZQ

Bookreview: Luật bố già

Trong tự nhiên và cuộc sống, những hình mẫu quen thuộc vẫn hay lặp lại. Vì thế mà người ta học từ quá khứ để sử dụng cho tương lai, và cả học chỗ này để sử dụng ở nơi khác. Tìm thấy điểm tương đồng trong những điều khác nhau, tổng kết thành quy tắc chung là bí mật để có thể "học một biết mười".

Louis Ferrrante là người học thông minh như vậy, là thành viên cấp cao của gia tộc mafia khét tiếng Gamnino. Ferrrante dành thời gian dài trong tù để học tập lịch sử/ văn học cũng như kinh doanh. Và khi ra tù, Ferrrante nhìn thấy điểm tương tự trong các tổ chức xã hội đen trắng, nhận ra những khuôn mẫu lặp lại giữa mafia, nhà nước và các doanh nghiệp. Và từ đó thành công dưới vai trò một doanh nhân.

Cuốn sách là một chuỗi những bài học quý giá mà tác giả thu được trong quá trình lăn lộn giang hồ và hoàn lương, kèm theo vài sự kiện lịch sử trong sách vở dưới góc nhìn của mafia. Nó không những hữu ích mà còn cực kỳ hấp dẫn :3

Review: Sapiens - Lược Sử Loài Người của Yuval Noah Harari

Homo Sapiens - khi Harari gọi tên con người như một chủng loài trên trái đất. Ông đã đặt mình vào vị thế một nhà khoa học, khách quan nhìn nhận một chủng linh trưởng thông minh, đã tiến hóa để vượt lên từ bậc trung của chuỗi thức ăn lên đỉnh cao. Loài vượn đáng sợ này đã tiêu diệt 70% động vật có vú lớn và vô số động vật nhỏ, dập nát thô bạo và tái tạo lại một chuỗi thức ăn vặn vẹo, nơi nó nô dịch gần một chục loài cộng sinh và săn bắt nhiều loài khác. Cùng với việc phát minh ra ngôn ngữ và các khai niệm trừu tượng, chúng đã phá vỡ các giới hạn của gen, khai thác cũng như phá hoại địa cầu ở một mức độ mà trước đó chưa sinh vật nào làm được. Cuốn sách sẽ mô tả những ngẫu nhiên kỳ diệu trong lích sử hình thành nên sapien, những quá trình đã định hình chính trị, tôn giáo, kinh tế và văn hóa của nó, cũng như những gì mà sapien đang phải đối mặt trong bước tiến hóa kế tiếp để trở thành một loài hoàn thiện, ưu tú hơn, không chỉ của trái đất mà của vũ trụ này.

Tóm tắt sách: Chiến tranh tiền tệ của James Rickards

(bản dịch Nguyễn Dương Hiếu - Nguyễn Phúc Hoàng)

Sau cuộc khủng hoảng tài chính 2008, năm 2009 bộ quốc phòng mỹ đã có một cuộc tập trận chiến tranh kinh tế, một trò chơi tiền tệ giả lập với vũ khí của các bên là các công cụ chính sách, tài chính. Kết quả game đã làm gây ngạc nhiên và tạo nên nhiều quan tâm hơn vào chiến tranh thương mại. Và đó cũng là cảm hứng cho James Rickards viết tác phẩm Chiến tranh tiền tệ.

Cuốn sách là lịch sử của những chiến trường tài chính giữa các quốc gia từ những năm 1800 cho tới 2011, từ thời kỳ cổ xưa khi vàng vẫn thống trị trên các thị trường. Các cuộc chiến tranh tiền tệ xuất hiện đan xen với chiến tranh thông thường với mức độ tàn phá không kém cho các bên tham chiến. Rickards phân tích tình hình đấu trường quốc tế hiện tại và đưa ra dự báo khá u ám cho tương lai nền tài chính thế giới: Khi chính phủ Mỹ sử dụng các lý thuyết kinh tế cũ và không dự báo được khủng hoảng, cũng như đưa ra các chính sách sai lầm chỉ đem lại bài học hơn là lợi ích. Ông cũng giới thiệu những nghiên cứu mới: kinh tế học hành vi và lý thuyết phức hợp. Đáng tiếc chúng vẫn chưa hoàn hảo và vẫn dự đoán một cuộc đại khủng hoảng đang tiến dần. Sách kết thúc với lời kết còn bỏ dỡ: khủng hoảng chắc chắn sẽ đến, nhưng sau đó sẽ là gì? Một đồng đô la khác trở lại với bản vị vàng, một đồng tiền quốc tế chung hay là hỗn loạn như trong các phim ảnh và tiểu thuyết về mạt thế?

Note: mặc dù tác giả cho rằng bitcoin là bong bóng, mình vẫn tin nếu có khủng hoảng tiền tệ trong những năm tới thì cryptocurrency sẽ là liều thuốc lành :3

Giới thiệu sách: The Silk Roads của Peter Frankopan

Sách cho những ai đam mê lịch sử lẫn kinh tế.

Trong thời cổ đại, con đường tơ lụa chính biểu tượng của cầu nối giao lưu kinh tế văn hoá đông tây hàng ngàn năm. Bắt nguồn khi nhà Hán muốn mở rộng tầm ảnh hưởng sang phía Tây, nơi đế chế Ba Tư hùng mạnh đang kiểm soát từ châu phi tới dãy Hi mã lạp sơn. Đó cũng là lúc lụa trở thành biểu tượng của giàu sang, con đường tơ lụa là con đường của giao lưu, khám phá, mạo hiểm và thành tựu. Trong thời đại của đế quốc hồi giáo và nhà Đường, con đường tơ lụa đạt đỉnh cao của nó: không những là hàng hoá, khoa học và nghệ thuật được gieo mầm và phát triển với sự giúp đỡ của những thương gia, nhà thám hiểm đến từ hai gã khổng lồ. Con đường truyền kỳ này đã chứng kiến vô số biến thiên của lịch sử: sự sụp đổ của thành Jerusalem, đế quốc Mông cổ trỗi dậy, cái chết đen ở Châu Âu, thời đại hàng hải, thế chiến I và II,... Lợi ích và tri thức, dục vọng quyền lực trên mạch máu kinh tế này chính là động lực lịch sử tạo nên thế giới ngày nay.

https://www.amazon.com/Silk-Roads-New-History-World/dp/1101912375

Review: Drinking Water của James Salzman

Cuốn sách với tựa đề “Uống Nước” của James Salzman là một ví dụ cho việc nhìn thế giới với một góc nhìn khác sẽ thú vị thế nào, và cách mà những chuyên gia có được nguồn đam mê bất tận khi nhìn nhận lĩnh vực nghiên cứu của mình như là trung tâm của thế giới. Thông qua hành trình của nước từ là một đồ uống chỉ dành cho người nghèo thời cổ đại đến biểu tượng của sức khoẻ và sự sống như hiện nay. James đã vẽ lại một bức tranh lịch sử phát triển của loài người, từ mông muội tới văn minh. Ông cũng lột tả những bất công xã hội, vấn nạn về khai thác tài nguyên và những giải pháp cần phải được quan tâm để nhân loại có thể tiếp tục sinh sống hoà bình và hạnh phúc trên quả cầu màu lam nhỏ này.

https://www.amazon.com/Drinking-Water-History-James-Salzman/dp/1468314904/

Review: What Truth Sounds Like của Michael Eric Dyson

Hiện nay ta nhìn vào Mỹ như một đất nước tự do, bình đẳng, nhưng trong ký ức của nhiều người da đen lớn tuổi, Hoa Kỳ đã từng là tăm tối, đầy những bất công mà họ đã phải chịu đựng lẫn chiến đấu. Cuộc gặp giữa chính trị gia Robert F Kennedy và một nhóm trí thức da màu năm 1963 là một điểm mốc quan trọng trong lịch sử nước Mỹ. Đó là cuộc gặp đã khai sáng Robert, đem lại cho những nhà hoạt động một đồng minh quan trọng góp phần làm thay đổi số phận của họ. Trong tác phẩm ngắn này, Dyson đã giới thiệu những gương mặt quan trọng, những bức xúc của người da đen trong những năm 60, cách họ đã hoạt động và những ảnh hưởng đó tới nền văn hóa cho tới tận ngày nay. Nó là tư liệu quý giá cho những ai đang hoạt động tìm cách thức tỉnh xã hội, những ai muốn mở rộng kiến thức về lịch sử và văn hóa.

https://www.amazon.com/What-Truth-Sounds-Like-Conversation/dp/1250199417/