Đo lường sự tiến bộ

Tôi vẫn hay đặt ra những mục tiêu hay ho, xây dựng những kế hoạch bài bản để đạt được chúng. Giảm cân, tăng cân, rèn luyện tâm trí, nâng cao kỹ năng. Và hào hứng thực hiện chúng được vài tuần.

Chúng ta đều khâm phục những người có thể tự kỷ luật, vì ta đều thấy lười biếng dễ hơn là chăm chỉ, buông thả dễ hơn là kỷ luật. Tôi đã thử tạo ra thói quen bằng rèn luyện 21 ngày, rồi nhận thấy nó cũng dễ dàng biến mất sau vài ngày lười biếng. Lần gần nhất tôi đã chạy bộ 1 năm và sau đó dừng hẳn sau 3 tuần lười ( quy tắc 21 ngày có vẻ phù hợp ở phần phá huỷ thói quen với tôi)

Một người bạn đã chia sẻ với tôi: anh ấy cảm thấy sung sướng khi tập luyện, sau khi vận động tới một ngưỡng nào đó, andrenalin và dophamine tiết ra tạo ra một cảm giác sung sướng mà không gì sánh được. Với tôi, tập luyện làm tôi mệt và đọc sách không phải loại tôi thấy giải trí làm tôi buồn ngủ. Tôi nghĩ đa số mọi người cũng "bình thường" giống tôi vậy.

Một bí kíp khác thường được các anh chị em trong và ngoài ngành chia sẻ là gửi thông điệp vào vũ trụ (hay facebook), vũ trụ sẽ phản hồi lại năng lượng tích cực qua còm men, like hoặc thả tim. Năng lượng đó sẽ giúp ta có động lực giữ gìn và phát triển thói quen tốt. Cách này thì đa số mọi người dùng tốt, nhưng cũng không hiệu quả với tôi mấy.

May mắn là sau khi thử các phương pháp khác nhau qua thời gian dài, tôi cũng đã soi lại và tìm được cách phù hợp với bản thân mình: đó là đo lường sự tiến bộ.

Tôi sẽ ghi chép các hoạt động hữu ích của mình, thời gian thực hiện chúng cùng với kết quả. Nếu có thể tăng trưởng hiệu suất, tôi sẽ cải tiến mỗi ngày. Nếu đó là lặp lại nhàm chán, tôi sẽ đếm số lần đã thực hiện.

Việc đo lường này làm tôi thấy được sự tiến bộ của bản thân so với ngày hôm qua, tuần trước hay tháng rồi. Và nó cho phép tôi có một bằng chứng để tự công nhận mình.

Đây là bí quyết nhỏ của tôi,

Bookreview: Điểm bùng phát của Malcolm Gladwell

Giống như những dịch cúm, các ý tưởng lây lan trong xã hội con người, cao trào và bùng phát, miễn nhiễm và suy thoái. Chúng bị điều khiển bởi ba yếu tố là những nhóm thiểu số đặc biệt: những người kết nối, nhà thông thái và người bán hàng; bởi yếu tố kết dính đặc trưng của bản thân ý tưởng/ thực thể được lây lan đó, khiến nó bám chặt vào suy nghĩ của người mà nó lướt qua, nó kết dính, tăng tương tác của nhóm người; và cuối cùng: yếu tố hoàn cảnh.

Những yếu tố nội tại là một phần, nhưng hoàn cảnh có thể ảnh hưởng rất lớn tới quyết định của cá nhân hay nhóm, như một cửa sổ vỡ làm tăng hành vi phạm tội, những người đóng vai tù nhân hay cai ngục rồi trở thành những kẻ họ đóng vai, số lượng người trong cộng đồng nhỏ mà ta đang gia nhập lớn hơn 150 hay không cũng ảnh hưởng tới chất lượng kết nối trong cộng đồng đó.

Những nghiên cứu từ thực tiễn sang quy tắc, từ quy tắc đến ứng dụng trong sách là cực kỳ gần gũi và hữu ích cho những người đang điều hành công ty, những người tuyển dụng, những kẻ tiếp thị... ứng dụng rộng khắp trong kinh tế, chính trị và tôn giáo của lý thuyết Điểm Bùng Phát khiến nó trở thành một best seller được săn đón. 

Với cá nhân mình, tôi thấy được thêm một góc nhìn để lý giải những hành vi phi lý trí của bản thân. Cách mà mình đã nhận và truyền các ý tưởng, có thể nào tôi tạo ra một ý tưởng và truyền cảm hứng tới cộng đồng không?

Bookreview: Những kẻ xuất chúng của Malcolm Gladwell

Thời thế tạo anh hùng hay anh hùng tạo thời thế? Những người thành công vượt bậc so với thế nhân đều cho thấy những phẩm chất hơn người về trí tuệ, cố gắng hay mị lực. Nhưng tại sao cũng có những con người với thiên bẩm tương tự lại không đạt được thành công như vậy? Câu chuyện thành công luôn đẹp, nhưng bản chất ẩn phía sau nó là gì?

Bằng cách phân tích những nhân vật kiệt xuất trong nhiều ngành nghề, như tỉ phú Bill Gates, nhóm nhạc the Beatles, những tấm gương thành công khác của nước Mỹ, Gladwell đã chỉ ra một bí mật đằng sau những thành công đó: những lợi thế vô hình mà họ đã nhận được lúc thời đại chuyển giao, và những kỹ năng cũng như tố chất cần thiết để bắt được cơ hội trong một làn sóng mới. Đồng thời, sách cũng phân tích cách mà những di sản văn hoá ảnh hưởng tới trí tuệ, tính cách, cách làm việc của cá nhân hay tập thể. Mà đó lại là những yếu tố quyết định mức thành công của họ.

Sách mở ra một góc nhìn mới về thành công, và cách mà ta có thể đào tạo con trẻ - hay chính mình nếu muốn trở thành những kẻ xuất chúng...

Xanh xám hay hồng trắng

Khi nhìn vào hình này và biết có người nhìn thấy hai màu xanh xám, có người nhìn thấy hồng trắng. Tôi bỗng chợt giật mình nghĩ ngợi linh tinh.

Trước giờ, tôi vẫn tin là mình là người có cái nhìn đa chiều, và có thể đặt mình vào vị trí của người khác để suy nghĩ. Nhưng bức hình này đã chứng minh điều ngược lại: Tôi chỉ có thể thấy được góc của tôi thôi.

Người có lục giác: tai mắt mũi lưỡi thân ý, chỉ riêng phần "sắc" trong thị giác mà cái nhìn của người ta có thể khác nhau như vậy. Nếu hai người cảm thụ khác nhau bằng những giác quan khác nữa, thì thế giới quan của họ có thể lệch pha tới chừng nào?

Trong một số trường hợp, ta có thể nhìn đa chiều, có thể thay đổi góc nhìn của mình để thấy một phong cảnh khác, nhưng một số trải nghiệm là hoàn toàn không thể chia sẻ hay thay đổi được: Tôi chỉ có thể chấp nhận là bạn tôi đang thấy một cô gái là cực xinh trong khi trong mắt tôi cổ quá đỗi bình thường. Những cảm giác về các thực thể tưởng tượng như nhà nước, tôn giáo hay tiền bạc cũng vậy, ta nghe và chấp nhận là họ nhìn nhận khác ta, giả bộ hiểu nếu ta đã từng chia sẻ những niềm tin như thế. Tuy nhiên, ta không thể biết chính xác cái nhìn chủ quan của mình có giống với ai đó hay không, bởi vì tất cả cảm giác đó đều nằm trong bộ não. Và ngôn ngữ không thể truyền đạt được toàn bộ nội tâm.

Câu từ chỉ truyền đạt một phần của thực tại, ví dụ khi tôi nói: "Tôi vừa mới đi ăn tiệc về" hay kể một câu chuyện dài dòng để mô tả buổi tiệc tất niên thú vị hôm qua, thì những gì được tái hiện trong tâm trí của người nghe chắc chắn không thể nào giống những gì tôi đã trải qua và cảm nhận được.

Một ví dụ khác: Danh sách màu của wiki cho thấy tiếng Việt có khoảng 63 từ chỉ màu, tiếng anh có khoảng 140 từ. Thực tế thì tôi chỉ có thể phân biệt được khoảng hơn hai mươi màu sắc khác nhau. Tôi cũng biết những người có thị giác tinh tế hơn, nhưng không tưởng tượng ra thế giới của họ, một thế giới "nhiều màu" hơn là như thế nào cả.

Vậy ta phải làm như thế nào để hiểu hơn về con người, hay đơn giản hơn là tôn trọng và chấp nhận sự khác biệt, thưởng thức nó như một phần của thế giới muôn màu. Tôi thích vì ta chia sẻ một vài điểm chung, nhưng tôi càng thích bạn hơn vì những điểm khác nhau nữa.

À, bạn thấy xanh xám hay hồng trắng nhỉ :D

Refs:
https://vi.wikipedia.org/wiki/Danh_s%C3%A1ch_m%C3%A0u

Cha viết tên con trên mặt trăng

Năm 2017, Eugene "Gene" Andrew Cernan , người đàn ông cuối cùng lên mặt trăng, đã qua đời.

45 năm trước, sau khi hoàn thành nhiệm vụ và chuẩn bị rời nguyệt cầu, Cernan quỳ một chân xuống, thực hiện lời hứa của mình với cô con gái nhỏ 9 tuổi Tracy: dùng ngón tay viết tên cô bé xuống mặt trăng.

Bởi vì ở đó không có không khí hay gió bụi, dòng chữ mang tên Tracy sẽ tồn tại, có thể tới hàng ngàn, triệu năm sau.

Trong ngày tang lễ của Cernan, cô bé Tracy nay đã ngoài 50 tuổi, đọc lại những lời của cha cô:

"Con yêu, một ngày nào đó cha sẽ không thể ở bên con được nữa. Khi nhớ cha con hãy nhìn lên ánh trăng, ở đó có dấu vết mà cha đã để lại cho riêng con."

Bóng tôi trườn phía trước
Dấu chân lác đác sau
Trên hoang sơ nguyệt cầu
Lần đầu và lần cuối

Dù thân  mang trọng trách
Không quên nhiệm vụ nhà
Làm vui lòng con gái
Tuổi nhỏ phải xa cha

https://www.youtube.com/watch?v=KcpPD2fl6ZQ

NHÂN TÂM NĂNG BIẾN

Cô gái đang xoay cùng chiều kim đồng hồ hay ngược chiều kim đồng hồ?

Nhiều năm trước, tôi thấy bức hình động này và lời chú thích: người cảm tính sẽ thấy nàng xoay cùng chiều, người lý tính thì ngược lại.

Nó có vẻ đúng, lúc đó tôi nhận mình là người lý tính và thấy cô gái đang quay ngược chiều. Khi đưa bức hình cho một số bạn thì đa số phản hồi cũng phù hợp với lời tuyên bố trên. Có điều là một kẻ vốn không tin vào các thí nghiệm tâm lý ngắn trên mạng, tôi tìm đọc thêm các bài viết về cô nàng cũng như các kiểm thử não trái não phải khác.

Sau đó tôi ngồi nhìn bức hình gần một tiếng ròng rã, buộc vũ công trong hình phải xoay theo chiều ngược lại. Sau vài lần luyện tập tôi đã có thể điều khiển cô xoay theo ý tôi muốn.





Đến hôm qua, một người bạn bỗng nhiên gởi một trắc nghiệm bằng hình khác: Lần đầu thấy thì bạn đang nhìn lên hay nhìn xuống. Kết quả cho thấy tôi đang dùng não phải (sống cảm tính). Lật đật xem lại cô gái ngày xưa thì bây giờ cô chỉ xoay được cùng chiều kim đồng hồ mà thôi.

Thế là từ tối qua tới giờ, tôi nhìn cô và xin cô xoay ngược lại, đến chiều nay thì cô đã vui lòng xoay ngược xuôi theo ý người xem. 

Trong một giây, tôi nhận ra sâu sắc hơn một xíu về những giá trị cơ bản mà mình đã và đang theo đuổi: tự do ý chí, cân bằng ở trung đạo, continuous evolution...

Lòng người dễ đổi, chớ quên tâm nguyện ban đầu

Lảm nhảm chiều Sài Gòn ngày 03/10/2019

Bạn đáng giá bao nhiêu?

Cách đây vài năm, khi biết cô bạn đang làm thẩm định giá. Như những kẻ tò mò khác, tôi hỏi ngay: "Thẩm định anh thử xem anh giá bao nhiêu". Nàng liếc nhìn tôi từ trên xuống dưới, đặt giá cho những tính cách và độ đẹp trai, đưa ra một mức mà nàng nghĩ là sẽ làm tôi vui lòng đôi chút.

Lúc đó thì những điều tôi giữ trong lòng là: "Chỉ có vậy thôi à, mình bán thanh lý cũng được gấp vài lần số đó mà". Một ý nghĩ khác là con người vốn vô giá, không thể dùng các thước đo vật chất để định giá được.

Vài năm sau, từ một gia tài làm nên được vài món nợ, tôi cũng đã được học cách thẩm định con người:
- Tôi đếm tài sản hiện hữu và những món nợ đang mang để tính giá trị thanh lý
- Tôi xem thu nhập và chi tiêu để biết họ đang làm giàu hay tiêu tốn tài sản
- Tôi đo chiều cao, cân nặng, kiểm tra sức khoẻ và thói quen sinh hoạt để tính xem họ sẽ tiếp tục bao lâu trên cõi đời này, người sống được càng lâu giá trị tạo ra càng nhiều
- Tôi xem kế hoạch đầu tư, kỳ vọng và khả năng chấp nhận rủi ro của bạn để phỏng đoán giá trị tương lai
- Tôi sẽ hỏi về gia đình và những trách nhiệm họ đang phải gánh vác trên vai
- Và tôi sẽ hỏi về ước mơ hoài bão, định giá từng ước mơ từ bé nhỏ tới vĩ đại của họ

Đang chờ ngày gặp lại cô bạn cũ để nói: "Lần này anh sẽ thẩm định em!"